Sultan III. Ahmet’in Hayatı ve Dönemi

OdevTest
OdevTest
Kasım 25, 2018

Sultan III. Ahmet’in Hayatı ve Dönemi

Sultan 3. Ahmet kimdir? Sultan 3. Ahmet nasıl bir eğitim dönemi geçirdi? Sultan üçüncü Ahmet döneminde neler yaşandı? Sultan üçüncü Ahmet nasıl öldü? Kısaca Sultan 3. Ahmet’ın hayatı…

Sultan Üçüncü Ahmed, 30 Aralık 1673 günü doğdu. Babası Sultan Dördüncü Mehmed, annesi Emetullah Rabia Gülnuş Sultan’dır. Annesi Girit asıllıdır.
KISACA SULTAN III. AHMED KİMDİR? (1703 – 1730)
Sultan Üçüncü Ahmed, 30 Aralık 1673 günü doğdu. Babası Sultan Dördüncü Mehmed, annesi Emetullah Rabia Gülnuş Sultan’dır. Annesi Girit asıllıdır. Sultan İkinci Mustafa’nın öz kardeşi olan Sultan Üçüncü Ahmed, uzun boylu, kara gözlü, doğan burunlu ve buğday tenli idi. Son derece zekî, hassas ve zarif bir insandı. İyi bir tahsil ve terbiye görmüş olan Sultan Üçüncü Ahmed ünlü hocalardan dersler almıştı.
Sultan Üçüncü Ahmed, ağabeyi Sultan İkinci Mustafa’nın vefatı üzerine 22 Ağustos 1703 tarihinde otuz yaşında iken Edirne’de tahta geçti. Osmanlı Devleti açısından önemli bir yere sahip olan Lâle Devri boyunca padişahlık yapan Sultan Üçüncü Ahmed, hattat ve şâirdi. “Necib” mahlasıyla şiirler yazdı. Ayrıca musiki ile de yakından ilgileniyordu. Divan şairlerinden Urfalı Nabi Efendi’nin hem kendisini hem de şiirlerini çok severdi.
Gençliği diğer Osmanlı şehzadelerine göre bir hayli serbest geçti. Şehzadelerin öldürülmesi geleneği kalktığından, rahat bir hayat sürdü. İstediği her şeyle ilgilendiği için bilgisi de, görgüsü de arttı. Avrupa’daki gelişmeleri inceleme fırsatı buldu ve matbaanın Osmanlı Devleti’ne gelmesi için çok çaba sarfetti. Yirmi yedi yıl gibi uzun bir süre tahtta kalan Sultan Üçüncü Ahmed, çıkan Patrona Halil İsyanı sonunda, 1 Ekim 1730 tarihinde padişahlıktan çekildi.
Sultan Üçüncü Ahmed’in padişahlığının ilk günleri, tamamen disiplinden çıkmış yeniçerileri yatıştırma gayretleri ile geçti. Ancak kendisini padişah yapan yeniçerilere karşı etkili olamadı. Sultan Üçüncü Ahmed’in sadrazamlığa getirdiği Çorlulu Ali Paşa, ona idarî konularda yardımcı olmaya çalıştı, hazine için yeni düzenlemelerde bulundu ve Sultan Üçüncü Ahmed’e rakipleriyle mücadelesinde destek oldu.
Sultan Üçüncü Ahmed zamanında, Rusya ile olan ilişkilerde gerginlik yaşandı. Bunun sebebi Rusya’nın Orta Asya üzerinde yayılma siyaseti izlemesi, Balkanlar’daki toplumları slavlaştırmaya çalışması, açık ve sıcak denizlere inmek istemesiydi.
Erkek Çocukları: Birinci Abdülhamid, Üçüncü Mustafa, Süleyman, Bayezid, Mehmed, İbrahim, Numan, Selim, Ali, İsa, Murad, Seyfeddin, Abdülmecid, Abdülmelik
Kız Çocukları: Emine, Rabia, Habibe, Zeyneb, Zübeyde, Esma, Hatice, Rukiye, Saliha, Atike, Reyhan, Esime, Ferdane, Nazife, Naile, Ayşe, Fatma, Emetullah, Ümmüselma, Emine, Rukiye, Zeyneb, Sabiha.

SULTAN 3. AHMET DÖNEMİ VAK’ALARI

  • Prut savaşı
  • Osmanlı, Avusturya ile Venedik savaşı ve Pasarofça antlaşması:
  • Lale devri
  • Osmanlı İran savaşı (1723-1727)
  • Patrona Halil İsyanı

SULTAN 3. AHMET ÖZET BİLGİ

Adı : III. Ahmet
Doğum tarihi : 31 Aralık 1673
Doğum yeri : Hacıoğlu Pazarı Kışlağı
Babası : IV. Mehmet
Annesi : Rabia Gülnûş Emetullah Valide Sultan
Tahta çıktığı tarih : 22.8.1703
Tahta çıktığında yaşı : 29 yaş, 8 ay
Saltanatının sonu : 2 Ekim 1730
Tahttan ayrılma sebebi : I. Mahmut lehine feragat
Saltanatının süresi : 27 yıl, 1 ay
Ölüm tarihi : 1 Temmuz 1736
Ölüm sebebi : Zehir (?)
Öldüğü yer : İstanbul
Gömülü olduğu yer : İstanbul, Yenicami, Hatice Turhan Valide Sultan türbesinde.
Devri : Gerileme devri

Dönemin Olayları

II. Mustafa’nın öz kardeşi III. Ahmet, 23. Osmanlı padişahı olarak 30 yaşında tahta çıktı (22 Ağustos).-1703

II. Mustafa’nın tahtan indirilmesinde etken olan ihtilâl idaresi, III. Ahmet tarafından, ihtilâlin elebaşıları birbirine düşürülerek tasfiyeye başlandı. Kavanoz Ahmet Paşa sadrazamlıktan alınıp Enişte Hasan Paşa sadarete getirildi (17 Kasım).-1703

II. Mustafa, tahttan indirilişinden 4 ay 8 gün sonra 40 yaşında öldü ve Yeni Camii’de babası IV. Mehmet’in türbesine gömüldü (29 Aralık).-1703

Enişte Hasan Paşa’nın azli sonrası Kalaylıkoz Ahmet Paşa veziriazam oldu (28 Eylül).-1704

Rus Çarı Deli Petro’nun barış şartlarını yerine getirmede isteksiz davranması üzerine Karadeniz’deki ve sınırdaki tüm kalelerde güvenlik önlemleri alındı.-1704

Alman yönetimine karşı Macaristan’da Rakoçi Ferenç, isyan hareketi başlattı.-1704

Kalaylıkoz Ahmet Paşa azledilip Kaptan-ı Derya Baltacı Mehmet Paşa veziriazamlığa getirildi (25 Aralık).-1704

Kasımpaşa’daki Tersane-i Amire’de gemi kalafatlanırken ihmal yüzünden kereste depolarının yanması sonucu olay yerine giden padişah, Kaptan-ı Derya Abdullah Paşa’yı bu olayın sorunlusu kabul edip ibret olsun diye hemen idam ettirdi.-1705

Baltacı Mehmet Paşa’nın yerine Çorlulu Ali Paşa veziriazam oldu (3 Mayıs).-1706

III. Ahmet’te çiçek ve özellikle lâle merakı başladı. Bu sebeple Saray-ı Hümayunda “Şimşirlik” denen yerde çiçek bahçesi tanzim edildi ve bu bahçede saray eğlencesi düzenlendi.-1707

Sadrazam Çorlulu Ali Paşa Camii’nin yapımı tamamlanıp ibadete açıldı.-1707

İstanbul Eyüp’te çıkan yangında, İskele civarı yalılarıyla Eyüp Çarşısı tamamen yandı.-1708

Üsküdar’da Yeni Valide Camii’nin yapımına başlandı. Bu camiyi yaptıran, IV. Mehmet’in eşi Emetullah Rabia Gülnûş Sultan’dır. Kendisi’de, caminin yanında çok güzel bir yapı olan bir açık türbede yatmaktadır.-1708

Cezayir’in en önemli limanlarından Oran kentinin anahtarları, III. Ahmet’e takdim edildi (14 Aralık).-1708

III. Ahmet, 4 yaşındaki kızı Fatma Sultan’ı, zekâsı ve yakışıklılığıyla ünlü istikbalin veziriazamı Silahtar Ağası Şehit Ali Paşa’ya nikâhladı.-1709

Silahtar Ağanın baskısına dayanamayan Muşkaralı İbrahim Ağa (geleceğin büyük sadrazamı Nevşehirli Damat İbrahim Paşa) kendi isteği ile harameyn muhasebeciliğine atanıp saraydan çıkarıldı.-1709

Lale merakının gittikçe artması üzerine III. Ahmet,sarayın has oda sofası önünde yeni bir lâle bahçesi tanzim ettirip ışıklandırma için billûr avizelerle donattı.-1709

Beşiktaş’taki Kara Mehmet Paşa Yalısı, sahilsaray olarak düzenlendi; bahçesinde lâleler yetiştirildi.-1709

İsveç Kralı Demirbaş Şarl (Charles), Poltova’da Rus Çarı Deli Petro’ya mağlûp olması üzerine maiyetiyle birlikte Türkiye’ye iltica etti.-1709

Boğdan voyvodası Mihail’in ihaneti yüzünden Ruslar, bu prenslik toprağında mülteci olarak bulunan 2000 İsveç askerini kılıçtan geçirdi. Bu yüzden Boğdan voyvodası görevden alındı ve Türk-Rus ilişkileri gerginleşti. Fakat her iki tarafın savaştan çekinmesi sebebiyle daha önceki barış antlaşması yenilendi.-1710

İsveç kralına gösterilen misafirperverliğin devlete ağır külfetler yüklediği, kralın Bender’deki ikametinin ileride Rusya ile yeni bir savaşa sebep olacağı gerekçesiyle Sadrazam Çorlulu Ali Paşa azledilip Köprülü Numan Paşa veziriazamlığa getirildi (16 Haziran).-1710

Numan Paşa’nın azli sonrası Baltacı Mehmet Paşa ikinci kez sadrazam oldu (18 Ağustos).-1710

Veziriazam Baltacı Mehmet Paşa’nın komutasındaki Osmanlı ordusu, Prut seferine çıktı (9 Nisan).-1711

3 gün süren Prut Savaşı’nda Kırım Hanı Devlet Giray’ın da yardımıyla Rus ordusu kuşatıldı. Rus ordusunun aman dilemesi sonucu Prut Barış Antlaşması yapıldı (21 Temmuz).-1711

İstanbul’daki düşmanları tarafından, çarı elden kaçırmakla suçlanan Baltacı Mehmet Paşa görevden alındı; yerine Gürcü Yusuf Paşa veziriazam oldu (20 Kasım).-1711

Büyük divan şairi Nâbi öldü (10 Nisan).-1712

İngiliz ve Hollanda elçilerinin aracılığıyla İstanbul’da 25 yıllık bir barış anlaşması imzalandı (16 Nisan).-1712

Rusların anlaşma şartlarını yerine getirmemelerinden dolayı yeni bir Rus seferine karar verildi (11 Kasım).-1712

Gürcü Yusuf Paşa’nın yerine Silahtar Süleyman Paşa, veziriazamlığa getirildi (12 Kasım).-1712

Bender’de mülteci bulunan İsveç Kralı Demirbaş Charles’ın, memleketine gönderilmesine karar verildi (1 Şubat).-1713

Silahtar Süleyman Paşa’nın yerine Kaptan-ı Derya Hoca İbrahim Paşa (6 Nisan); Hoca İbrahim Paşa’nın azledilip idam edilmesiyle de Silahtar Ali Paşa veziriazam oldu (27 Nisan).-1713

Osmanlı-Rus barışına kesin şeklini veren Edirne Antlaşması imzalandı (24 Haziran).-1713

Mülteci İsveç Kralı Demirbaş Şarl, Dimetoka’dan memleketine dönmek üzere hareket etti (19 Eylül).-1714

Akdeniz’deki korsanlık olayları yüzünden Venedik ile yapılan anlaşma bozuldu ve Venedik seferine karar verildi (8 Aralık).-1714

III. Ahmet ve Veziriazam Silahtar Ali Paşa, ordunun başında İstanbul’dan Edirne’ye hareket etti (1 Nisan). Padişah, Edirne’de kaldı ve Ali Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu, Serez-Selânik-Yenişehir üzerinden Mora’ya gitti (19 Nisan).-1715

Mora’nın kuzeyini ele geçiren Osmanlı ordusu, Anadolu’dan (Nauplion) Güney Mora’ya hareket etti (7 Ağustos).-1715

51 günde Mora fethini tamamlayıp Mora’yı Venediklilerden geri alan Osmanlı ordusu, Mora’dan hareket etti (22 Ağustos).-1715

Suda, Carabusa ve İspirlonga kaleleri ele geçirildi; böylece Venedikliler Girit’ten tamamen uzaklaştırıldı (24 Eylül).-1715

Venediklileri himayeye kalkışan Avusturya’ya karşı Nemçe seferi açıldı (24 Nisan).-1716

Petervaradin Savaşı’nda Osmanlı ordusu bozguna uğradı. Bu savaşta Veziriazam Silahtar Ali Paşa şehit düştü (5 Ağustos).-1716

Şehit düşen Silahtar Ali Paşa’nın yerine Belgrad Muhafızı Hacı Halil Paşa, veziriazamlığa ve ordu komutanlığına getirildi (22 Ağustos).-1716

Vak’anüvis (resmi devlet tarihçisi) Nâima, 62 yaşında öldü (Eylül).-1716

Macaristan’daki son Türk vilayet merkezi olan Tamışvar Kalesi düşman eline geçti (20 Ekim).-1716

III. Ahmet’in oğlu Şehzade Mustafa (III. Mustafa) dünyaya geldi (28 Ocak).-1717

III. Ahmet’in kızı Fatma Sultan’la evlenen Nevşehirli İbrahim Paşa, saraya damat oldu (18 Şubat).-1717

Belgrad Kalesi, çatışma olmaksızın Avusturya’ya teslim edildi (18 Ağustos).-1717

Veziriazam Hacı Halil Paşa’nın yerine Nişancı Mehmet Paşa getirildi (26 Ağustos).-1717

Nişancı Mehmet Paşa’nın azliyle boşalan sadrazamlık makamına Nevşehirli Damat İbrahim Paşa getirildi (9 Mayıs).-1718

İstanbul Cibali’de çıkan ve şiddetli poyrazın etkisiyle gittikçe yayılan yangın, 27 saat içinde şehrin büyük bölümünü kül etti (17 Temmuz).-1718

Venedik ve Avusturya ile Pasarofça Antlaşması imzalandı (21 Temmuz).-1718

Osmanlı İmparatorluğu’nda 12 yıl süren ve “Lale Devri” olarak adlandırılan dönem başladı.-1718

İstanbul’da 3 dakika süren büyük bir deprem oldu (25 Mayıs).-1718

İstanbul Gedikpaşa yangınında Kumkapı’dan surlara kadar birçok güzel saray ve konak tamamen yandı (21-22 Temmuz).-1718

III. Ahmet Kütüphanesi yapıldı (23 Kasım).-1719

Damat İbrahim Paşa Külliyesi’nin yapımı tamamlandı.-1720

Kuleli Bahçe Camii’nin yapımı sona erdi.-1720

III. Ahmet, oğullarına Okmeydanı’nda 15 gün 15 gece süren sünnet düğünü yaptırdı.-1720

İstanbul Kız Kulesi’ne ilk defa olarak bir deniz feneri konuldu.-1721

İstanbul Balat’taki yangında yüzlerce ev yandı.-1721

Diplomat ve bilim adamı, yazar Yirmisekiz Çelebi Mehmet Efendi, elçilik göreviyle gittiği Fransa’dan döndü.-1721

Kâğıthane deresi üzerinde Sadabad Sarayı yapıldı.-1722

Safevî (İran) tahtındaki karışıklıklar üzerine Osmanlı ordusu, doğu cephesi harekatına başladı. Gürcistan’da işgal edilen Tiflis ve Gori kaleleri anahtarları, III. Ahmet’e takdim edildi (9 Temmuz).-1723

Silahtar Tarihi yazarı Fındıklılı Mehmet Ağa öldü.-1723

İran’da Kirmanşah, Loristan ve Erdelan eyalet merkezleri, Osmanlı ordusu tarafından işgal edildi (15 Ekim).-1723

Romen devlet adamı, tarihçi, ansiklopedici, yazar ve besteci Kantemiroğlu (Dimitrie Cantemir) öldü.-1723

Azerbaycan Cephesi Seraskeri Köprülü Abdullah Paşa’nın gönderdiği kuvvetler, Hoy şehrini fethetti. Bunun üzerine Çors Kenti de teslim oldu. Böylece Batı İran’ın önemli bölümü ele geçirilmiş oldu (6 Mayıs).-1724

Batı İran’ın paylaşımı konusunda Osmanlı-Rus Barış Antlaşması imzalandı (24 Haziran).-1724

Kafkas cephesinde Nahcıvan fethedildikten sonra Irak cephesinde de 58 günlük bir kuşatmayı takiben Hemedan’a girildi. Ayrıca Azerbaycan cephesinde de Tebriz Kalesi kuşatıldı (31 Ağustos).-1724

Erivan Kalesi, çatışma olmaksızın teslim alındı (3 Ekim).-1724

III. Ahmet’in Rabia Şermi Sultan’dan olan oğlu I. Abdülhamit dünyaya geldi (20 Mart).-1725

Fransız mühendisi Davut Gerçek Ağa, İstanbul’da ilk defa olarak yangın tulumbası yapıp kullandı. Daha sonra Davut Gerçek Ağa’nın başında bulunduğu, Yeniçeri Ocağı’na bağlı bir Tulumbacı Ocağı kuruldu.-1725

İran’ın Tebriz (3 Ağustos) ve Gence (4 Eylül) şehirleri fethedildi.-1725

Loristan eyaleti ve eyalet merkezi Hürremabad, Osmanlı topraklarına katıldı (6 Eylül).-1725

Afganlı Eşref Şah’ın, Hilâfet iddiasıyla Batı İran’ı tahliye isteği reddedildi (12 Mart).-1726

Andican Savaşı.-1726

İstanbul Bebek’te cami, hamam ve Hümûyunâbad sahil sarayı yapıldı.-1726

İstanbul kadınlarının sokaklarda süslü ve açık saçık gezmeleri yasaklandı.-1726

Matbaacılığın kabulü hakkında ferman yayımlandı (Temmuz).-1727

İstanbul çiçekçilerinde lâle soğanı karaborsasının görülmesi üzerine lâle soğanı fiyatlarına narh konuldu. Uymayanlar, uzak ülkelere sürgünle cezalandırıldılar.-1727

İran’la Hemedan Barış Antlaşması imzalandı (4 Ekim).-1727

İlk Osmanlı matbaası faaliyete geçti ve ilk eser olarak “Vankulu Lûgatı” dizilmeye başlandı (16 Aralık).-1727

Üsküdar’da III. Ahmet Meydan Çeşmesi yapıldı.-1728

Topkapı Sarayı önünde III. Ahmet Sebili ve Çeşmesi yapıldı.-1728

Büyük İstanbul yangınında şehrin sekizde biri yandı (27 Temmuz).-1729

İran’da Ali Han, yıkılmakta olan Safevî saltanatını canlandırdı. Önce Afganlı Eşref Şah’ı mağlûp ettikten sonra Batı İran’da Osmanlıların fethettiği Nihavend, Hemedan ve Kirmenşah’ı geri aldı (2 Temmuz).-1730

Batı İran’da Osmanlıların fethettiği yerleri geri almak için başlayan İran taarruzlarından dolayı III. Ahmet, Doğu seferine çıkmak üzere İstanbul’dan hareket etti.-1730

Patrona Halil isyanı (28 Eylül).-1730

Patrona Halil Ayaklanması sonucu Lâle Devri padişahı III. Ahmet, 27 yıllık saltanatı sonrası 57 yaşında tahttan indirildi.-1730

LGS SINAVINA KALAN SÜRE
6 HAZİRAN 2021
UA-110949892-2